Tình trạng bé uống kháng sinh bị đi ngoài sẽ không gây di chứng nếu được điều trị kịp thời. Vậy làm thế nào để xử lý sớm nhất tình trạng trẻ bị đau bụng và tiêu chảy khi dùng thuốc kháng sinh? Sau đây là một số phương pháp chăm sóc bé tốt hơn khi gặp vấn đề này.
Nguyên nhân khiến bé uống kháng sinh bị đi ngoài
Thuốc kháng sinh là loại thuốc được sử dụng để điều trị bệnh do vi khuẩn gây ra, tuy nhiên có thể gây ra một số tác dụng phụ. Tiêu chảy là một trong những tác dụng phụ thường gặp ở trẻ em dưới 2 tuổi, bởi ở giai đoạn này hệ miễn dịch và tiêu hóa của trẻ chưa phát triển hoàn thiện.
Các loại kháng sinh có dược tính mạnh và liều lượng cao giúp tiêu diệt vi khuẩn có hại cho đường ruột, tuy nhiên các vi khuẩn có lợi cũng bị ảnh hưởng theo. Từ đó, dẫn đến mất cân bằng ở hai nhóm vi khuẩn đường ruột, khiến trẻ khó hấp thu.
Ngoài ra, các vi khuẩn có hại sẽ nhanh chóng phát triển và tiết ra các độc tố gây tổn thương niêm mạc ruột. Đây là nguyên nhân làm viêm nhiễm, phù nề và gây ra các vấn đề về tiêu hóa dẫn đến tiêu chảy ở trẻ.
Một số loại thuốc kháng sinh có thể gây tiêu chảy ở trẻ như: Amoxicillin, Clindamycin, Erythromycin, Tetracycline (Doxycycline, Minocycline), Ampicillin, Penicillin, nhóm Cephalosporin (Cefuroxime, Cefixime, Cefpodoxime),…
Dấu hiệu nhận biết bé uống kháng sinh bị đi ngoài
Triệu chứng cụ thể khi bé uống kháng sinh bị đi ngoài như sau:
- Trẻ đi phân lỏng và đi tiêu nhiều lần trong ngày.
- Trong phân có dịch nhầy hoặc máu.
- Đau bụng và rặn mỗi khi đi ngoài.
- Phân có màu xanh, vàng hoặc có bọt.
- Hậu môn bị hăm đỏ.
Trường hợp tiêu chảy nhẹ có thể tự khỏi trong vài ngày sau khi ngưng dùng kháng sinh. Tuy nhiên, nếu trẻ bị sốt cao, đau quặn bụng và tiêu chảy kéo dài thì bố mẹ nên đưa bé đi khám để điều trị kịp thời.
Trẻ sơ sinh uống kháng sinh bị đi ngoài có nguy hiểm không?
Tình trạng tiêu chảy nhiều có thể dẫn đến mất nước và mất cân bằng điện giải trong cơ thể. Đối với trẻ nhỏ, tình trạng mất nước diễn ra rất nhanh và có thể ảnh hưởng đến sức khỏe nếu không được chữa trị kịp thời.
Nếu tiêu chảy kéo dài có thể khiến trẻ bị rối loạn tiêu hóa, dẫn đến suy nhược cơ thể và gây cản trở đến sự phát triển về thể chất. Trong những trường hợp nghiêm trọng, tiêu chảy có thể dẫn đến nhiều biến chứng như viêm loét ruột, viêm đại tràng giả mạc và đi ngoài ra máu.
Đối với trẻ từ 2 tuổi trở lên, tiêu chảy thường ở mức độ nhẹ và không gây nguy hiểm. Tuy nhiên, bố mẹ cần áp dụng các biện pháp xử lý đúng cách để đảm bảo sức khỏe của bé.
>> Xem thêm: Nhiễm khuẩn đường ruột ở trẻ sơ sinh
Cách chăm sóc trẻ bị tiêu chảy do uống kháng sinh
Khi thấy bé có dấu hiệu bị tiêu chảy sau khi uống kháng sinh, bố mẹ có thể áp dụng một trong những biện pháp sau để khắc phục kịp thời.
Cung cấp đủ nước
Tiêu chảy khiến trẻ mất nước nhanh chóng, do đó bố mẹ nên cho trẻ uống đủ nước. Đồng thời, có thể tham khảo ý kiến của bác sĩ để cho bé sử dụng các thực phẩm bù nước, điện giải như oresol. Đối với trẻ sơ sinh còn uống sữa mẹ, mẹ nên tăng cữ bú cho con mỗi ngày.
Ngoài ra, khi bị tiêu chảy, hạn chế cho bé uống nước trái cây hoặc nước ngọt vì chúng có thể làm tình trạng tiêu chảy trở nên nặng hơn.
Bổ sung men vi sinh
Để khắc phục tình trạng tiêu chảy cũng như bổ sung vi khuẩn đường ruột có lợi cho hệ tiêu hóa của trẻ, mẹ có thể cho bé dùng các chế phẩm men vi sinh có chứa Probiotic và Prebiotic [1]. Các lợi khuẩn này sẽ giúp cân bằng lại hệ tiêu hóa cho trẻ.
Chú ý đến thực đơn dinh dưỡng
Khi bé uống kháng sinh bị đi ngoài, mẹ nên tăng cường bổ sung vitamin & khoáng chất trong khẩu phần ăn hàng ngày. Đồng thời, nên chế biến thực phẩm ở dạng mềm như cháo hoặc súp cho con dễ tiêu hóa. Các thực phẩm giàu chất xơ như măng tây, chuối, hành tây, đậu nành hoặc trái cây cũng có khả năng giữ nước và giàu lợi khuẩn [2].
>> Xem thêm: Dinh dưỡng cho bé bị nhiễm trùng đường ruột
Tiếp tục dùng thuốc kháng sinh
Nếu trẻ bị tiêu chảy nhẹ và không có dấu hiệu nào bất thường thì có thể tiếp tục cho trẻ dùng kháng sinh theo đúng liều lượng. Với trường hợp tiêu chảy nặng thì nên dừng ngay việc uống kháng sinh. Đồng thời nên tham khảo ý kiến của bác sĩ để có phương pháp chữa trị phù hợp.
Xử lý hăm tã
Mặc tã quá lâu khi bị tiêu chảy dễ khiến vùng da xung quanh bị hăm đỏ và đau rát. Nếu gặp vấn đề này, mẹ có thể dùng các loại kem hăm tã hoặc kem có chứa kẽm (Zincofax, Penaten) bôi xung quanh vùng da bị hăm cho trẻ. Đồng thời, thay tã thường xuyên để tránh tình trạng bị bí da, gây khó chịu cho bé.
Bé uống kháng sinh bị đi ngoài là tình trạng thông thường và có thể tự khỏi sau khi ngưng dùng kháng sinh. Trong trường hợp bé xuất hiện các biểu hiện trở nặng, bố mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được chẩn đoán điều trị kịp thời.
*** Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn chính xác, mẹ nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc các chuyên gia y tế.
Nguồn tham khảo:
[1] Jessica Stafford, PNP-C (2021). Pediatric Specialists of Virginia. Combating diarrhea and upset stomach from antibiotics
[2] Enterogermina (2022). Antibiotic side effects on children
