Việc xây dựng chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi rất quan trọng vì ở độ tuổi này bé bước vào giai đoạn phát triển nhanh chóng cùng khả năng khám phá. Đồng thời trẻ cũng cần có nguồn dinh dưỡng cân bằng và đầy đủ đáp ứng bộ máy tiêu hóa chưa hoàn thiện.
Lưu ý về chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi
Để trẻ có thể phát triển toàn diện cả về thể chất và tinh thần thì chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi đóng vai trò vô cùng quan trọng.
Theo các chuyên gia, chế độ dinh dưỡng cho trẻ 1 tuổi tốt nhất nên gồm 3 bữa chính kết hợp với 3 – 4 cữ bú mẹ. Ngoài ra, mẹ có thể tập cho bé ăn các thức ăn mềm như bún, mì, nui,.. ngoài đồ ăn dặm là cháo và bột.
Khi được 1 tuổi, trẻ cần khoảng 1000 calo để đáp ứng nhu cầu tăng trưởng ở giai đoạn này. Mẹ nên chia lượng calo cho đủ 3 bữa chính kết hợp 2-3 bữa phụ xen kẽ. Ngoài ra, hãy duy trì cho trẻ bú mẹ cho tới khi trẻ được 2 tuổi vì nuôi con bằng sữa mẹ giúp con tăng cường đề kháng tốt. Miễn là sữa mẹ không thay thế hoàn toàn các món ăn dặm.

Nhiều bậc cha mẹ có thể sử dụng sữa công thức cho trẻ 1 tuổi để lấp đầy khoảng trống dinh dưỡng. Vì trẻ ở độ tuổi này có thể kén ăn và hay thay đổi khẩu vị dễ bị thiếu hụt một số chất. Ví dụ như trẻ không thích rau và thích các món ăn vặt ít dinh dưỡng như bánh, kẹo, nước ngọt…
Đồng thời, để đảm bảo dinh dưỡng cho trẻ, mẹ cần đa dạng nguồn thực phẩm cho bé. Mẹ cũng nên lên thực đơn đa dạng cho trẻ gồm đầy đủ 5 nhóm thực phẩm: đạm, ngũ cốc, trái cây, rau, sữa và các thực phẩm từ sữa (1).
Một số lời khuyên dành cho ba mẹ khi xây dựng chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi
Để bé có 1 chế độ dinh dưỡng đẩy đủ, ba mẹ nên tham khảo một số lời khuyên dưới đây:
- Đừng gây áp lực hay ép trẻ ăn, điều này có thể khiến trẻ sợ ăn và gây ảnh hưởng tới sức khỏe của trẻ.
- Cho trẻ ăn đúng giờ giúp tạo thói quen lành mạnh cho bé.
- Tập cho trẻ ăn chậm, nhai kỹ giúp bé tiêu hóa và hấp thụ thức ăn tốt hơn.
- Không cho trẻ ăn quá nhiều 1 lúc, tránh gây đầy bụng, khó tiêu.
- Không nên cho nhiều gia vị, muối, đường vào thức ăn của trẻ. Việc cho nhiều gia vị sẽ khiến trẻ không cảm nhận được hương vị tự nhiên của đồ ăn. Điều này cũng có thể gây ra các bệnh nguy hiểm với sức khỏe của trẻ.
- Không nên hạn chế chất béo trong chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi. Bé nên nhận được 1 nửa lượng calo cần thiết từ chất béo. Bởi chúng cũng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển và tăng trưởng của trẻ ở giai đoạn này. Ba mẹ có thể giảm dần lượng chất béo khi trẻ được 2 tuổi.
Xem thêm: Bữa ăn sáng cho bé đầy đủ dinh dưỡng để phát triển khỏe mạnh
Hướng dẫn chia khẩu phần ăn cho bé 1 tuổi
Ở độ tuổi này, khẩu vị và sức ăn của trẻ thay đổi theo từng ngày. Theo Hướng dẫn chế độ ăn uống hàng ngày của Úc cho trẻ 1-2 tuổi (2), khẩu phần hàng ngày đề xuất cho bé từ 1 tuổi là:
- ½ khẩu phần trái cây;
- 2-3 phần rau;
- 1-2 khẩu phần sữa;
- 4 khẩu phần ngũ cốc;
- 1 phần thịt nạc, trứng, và các loại đậu;
**Lưu ý: Tùy theo thể trạng và điều kiện mà mẹ có thể thay đổi khẩu phần ăn phù hợp cho bé.
Gợi ý cho ba mẹ thực đơn kiểu mẫu trong ngày cho trẻ 1 tuổi
Sau đây là thực đơn mẫu cho bé từ 1 tuổi của Viện Dinh Dưỡng. Ba mẹ có thể tham khảo hoặc thay đổi thành những món ăn có lượng dinh dưỡng tương tự hợp khẩu vị của bé (3):

Những thực phẩm nên tránh trong chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi
Ngoài việc tìm hiểu xem trẻ 1 tuổi ăn được những gì, ba mẹ nên chú ý thêm những thực phẩm có thể gây hại hoặc không tốt cho trẻ như:
- Tránh những loại thực phẩm như khoai tây chiên, bánh ngọt, kẹo dẻo và đồ chiên rán. Những thực phẩm này có thể chứa nhiều chất béo bão hòa, đường và muối không tốt cho sự phát triển của con.
- Không nên cho trẻ uống nước ngọt có ga, nước trái cây đóng hộp, sữa hay nước có hương vị,… Các loại đồ uống này có chứa đường hoá học (đường Sucrose) và chất bảo quản không tốt cho trẻ.
- Chú ý hãy cắt nhỏ các loại thực phẩm cứng như táo hoặc cà rốt… thành từng lát mỏng để trẻ dễ ăn. Các trái cây như nho, cà chua bi… mẹ có thể cắt làm hai cho bé.
- Tuyệt đối không cho trẻ 1 tuổi ăn những thực phẩm cứng và nhỏ vì chúng có nguy cơ gây hóc như thạch rau câu, bỏng ngô, các loại hạt…

Xem thêm: Vi chất dinh dưỡng không thể thiếu giúp tăng chiều cao ở trẻ
Làm cách nào để khiến giờ ăn không còn là cuộc chiến?
Mẹ thường lo lắng bé biếng ăn khi bước sang 1 tuổi. Tuy nhiên, nếu mẹ càng ép bé ăn sẽ chỉ làm cho cho bé có cảm giác sợ hãi đối với món ăn đó và không chịu hợp tác. Dưới đây là những bí kíp giúp mẹ tạo hứng thú cho bé trong bữa ăn:
- Thường xuyên thay đổi các món trong thực đơn của bé để tránh sự nhàm chán.
- Khi ăn, tránh các thiết bị làm trẻ mất tập trung TV, điện thoại... Mẹ hãy cho trẻ ngồi trên ghế ăn để con hình thành thói quen và biết giờ ăn đã đến.
- Ba mẹ còn có thể thử đặt nhiều món khác nhau lên bàn và cho bé tự chọn thức ăn mà bé muốn. Đây còn được biết là phương pháp ăn dặm tự chỉ huy (BLW) rất hiệu quả cho bé trong việc ăn dặm.

- Cho bé ngồi ăn chung với bố mẹ. Ở độ tuổi này, trẻ thích bắt chước nên ba mẹ hãy ăn thật ngon, để trẻ bắt chước theo. Thỉnh thoảng cho trẻ ăn thử món của bố mẹ nếu trẻ có hứng thú. Đây cũng là cách để trẻ làm quen với món mới dễ dàng.
- Đừng nên ép bé ăn quá nhiều trong một lần: hãy chia nhỏ các bữa ăn, 3 bữa chính và 2 bữa phụ để cung cúng đủ năng lượng và dưỡng chất cho trẻ hoặt động.
Trên đây là những chia sẻ cho ba mẹ khi xây dựng chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi. Hy vọng sẽ giúp ích được phần nào cho ba mẹ trong quá trình nuôi con khôn lớn trưởng thành.
Nguồn tham khảo
(1,2) Dietary guidelines in pictures: 1-2 years | Raising Children Network
(3) http://1000ngayvang.viendinhduong.vn/vi/dd-cho-tre-6-den-24-thang-540-ngay.nd91/mau-thuc-don-cho-tre-tu-1-%E2%80%93-2-tuoi.i371.html

