Rôm sảy kết tinh xảy ra khi tuyến mồ hôi bị tắc nghẽn, tạo thành các mụn nước nhỏ li ti trên bề mặt da. Tình trạng này thường gặp vào mùa nóng, đặc biệt ở trẻ có làn da nhạy cảm. Vậy đặc điểm của rôm sảy kết tinh là gì và cách chăm sóc da như thế nào?
Đặc điểm của rôm sảy kết tinh
Rôm sảy kết tinh là dạng nhẹ nhất của rôm sảy, thường ảnh hưởng đến 9% trẻ sơ sinh, với độ tuổi trung bình là 1 tuần [1]. Nguyên nhân do bị tắc nghẽn hoặc viêm nhiễm ống dẫn mồ hôi tại lớp thượng bì của da. Rôm sảy thường xuất hiện nhiều ở các vị trí như đầu, cổ hoặc thân trên của trẻ nhỏ.
Bệnh thường xuất hiện các mụn nước li ti trên da, có kích thước từ 1-2mm [2] và dễ vỡ khi tác động nhẹ, không để lại sẹo. Ngoài ra, da của trẻ cũng không bị ửng đỏ, sưng viêm, mụn mủ hay ngứa ngáy khó chịu.

Nguyên nhân gây rôm sảy kết tinh ở trẻ
Trẻ bị rôm sảy kết tinh là do tuyến mồ hôi bị tắc nghẽn, những nguyên nhân có thể khiến tắc nghẽn ống mồ hôi như:
- Thời tiết nóng bức của mùa hè khiến cho da bài tiết mồ hôi nhiều, không thoát hết được ra ngoài cơ thể dẫn đến ứ đọng ở lớp thượng bì gây ra rôm sảy.
- Mặc quần áo quá dày hoặc ủ ấm cho trẻ cũng khiến dễ tiết mồ hôi.
- Vệ sinh da của trẻ chưa đúng cách, khiến cho bụi bẩn và bã nhờn tích tụ ở lỗ chân lông.
- Sử dụng sản phẩm chăm sóc da hoặc xà phòng có hoạt chất mạnh, khiến da của trẻ bị dị ứng dẫn đến rôm sảy.
- Trẻ không uống đủ nước, dẫn đến đào thải độc tố ra ngoài cơ thể theo tuyến mồ hôi.
>> Xem thêm: Lang ben ở trẻ sơ sinh là gì? Có thể tự khỏi được không?

Các dạng rôm sảy phổ biến ở trẻ em
Rôm sảy có nhiều dạng khác nhau như rôm sảy kết tinh, rôm sảy đỏ hay rôm sảy sâu. Trong đó, rôm sảy kết tinh là dạng nhẹ nhất. Dưới đây là bảng phân biệt các dạng rôm sảy thường gặp ở trẻ sơ sinh:
| Các dạng rôm sảy | Nguyên nhân | Dấu hiệu nhận biết | Vị trí xuất hiện |
| Rôm sảy kết tinh | Tắc nghẽn tuyến mồ hôi tại lớp ngoài cùng của da | Mụn nước li ti gây ngứa ngáy |
Thường xuất hiện trên mặt, cổ, thân mình |
| Rôm sảy đỏ | Thời tiết nóng ẩm làm ống mồ hôi bị tắc nghẽn gây viêm da | Nốt mụn đỏ gây ngứa, có thể gây nhiễm trùng. |
Xuất hiện nhiều ở cổ, lưng, ngực, nách |
| Rôm sảy sâu | Tuyến mồ hôi bị tổn hại nặng nề, thường xảy ra sau khi bị rôm đỏ kéo dài | Vùng da bị viêm có đỏ như da gà, ít gây ngứa hay đau rát. | Thường mọc ở những vùng có nhiều tuyến mồ hôi hoạt động mạnh như lưng, ngực, cổ, nách, bẹn |
Lưu ý: Nếu tình trạng rôm sảy kéo dài, lan rộng hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng (sưng, mưng mủ, sốt cao), bố mẹ nên đưa trẻ đi khám bác sĩ để được điều trị kịp thời.
Cách chăm sóc da bị rôm sảy kết tinh
Trẻ bị rôm sảy kết tinh có thể tự khỏi nếu được chăm sóc đúng cách, do đó bố mẹ có thể tham khảo một số cách chăm sóc trẻ bị rôm sảy tại nhà như sau:
Dưỡng ẩm cho da
Các mụn nước rôm sảy kết tinh rất dễ vỡ và có thể đóng vảy làm khô da của trẻ. Chính vì vậy, bố mẹ nên sử dụng thêm kem dưỡng ẩm phục hồi để làm mềm da, đồng thời cung cấp độ ẩm để tránh trẻ bị khô da.
Những loại kem dưỡng ẩm có chứa thành phần tự nhiên lành tính sẽ phù hợp với làn da nhạy cảm của trẻ. Bố mẹ có thể thoa kem dưỡng cho trẻ 2-3 lần/ngày để da được cấp ẩm đầy đủ.
Vệ sinh cá nhân cho trẻ hàng ngày
Khi trẻ bị rôm sảy kết tinh, điều quan trọng là nên làm sạch các mụn nước và vết rôm sảy để ngăn ngừa vi khuẩn cũng như giảm nguy cơ viêm nhiễm. Bố mẹ nên lựa chọn các dòng sữa tắm gội kháng khuẩn phù hợp với da nhạy cảm của trẻ, giúp làm sạch vùng da bị viêm và nuôi dưỡng làn da thêm khỏe mạnh.
Ngoài ra, khi tắm cho trẻ, bố mẹ nên lưu ý vệ sinh các vùng da nếp gấp hoặc dễ tiết mồ hôi như khuỷu tay, khuỷu chân, cổ, nách, bẹn,… Đồng thời, lau khô người cho trẻ sau khi tắm, bởi nếu da ẩm ướt có thể khiến trẻ dễ bị nấm da hoặc các bệnh viêm da khác.

Các biện pháp phòng ngừa rôm sảy kết tinh ở trẻ em
Để tránh tình trạng trẻ bị rôm sảy kết tinh cũng như phòng ngừa nguy cơ trẻ mắc bệnh, bố mẹ nên lưu ý một số điều như:
- Lựa chọn quần áo có chất vải thoáng mát, mềm mại và thấm hút mồ hôi.
- Tránh dùng sản phẩm chăm sóc da hoặc xà phòng có chứa chất tẩy rửa mạnh.
- Thường xuyên giặt giũ và vệ sinh đồ dùng cá nhân của trẻ. Mẹ nên phơi quần áo của trẻ ở nơi có ánh nắng tự nhiên.
- Đảm bảo điều chỉnh độ ẩm hợp lý và nhiệt độ phòng ở mức mát mẻ (từ 26-28 độ C).
- Bổ sung đủ nước và các loại thực phẩm tăng sức đề kháng cho trẻ như cam, táo, lê hoặc nước chanh,…
- Nếu da bé có biểu hiện đỏ rát, sưng viêm, mụn nước có mủ, sốt, ớn lạnh và nổi hạch ở cổ, nách, bẹn thì cần đưa trẻ đến bác để chẩn đoán kịp thời.

Rôm sảy kết tinh thường không nguy hiểm nhưng có thể gây ngứa ngáy khó chịu cho trẻ, đặc biệt là trong những ngày nóng bức. Little Étoile hy vọng qua bài viết trên, bố mẹ sẽ chủ động hơn trong việc chăm sóc da trẻ đúng cách để tránh tình trạng rôm sảy xảy ra.
*** Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn chính xác, mẹ nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc các chuyên gia y tế.
Nguồn tham khảo:
[1] Dr Amanda Oakley (2020). DermNet. Miliaria
[2] Karla C. Guerra; Alicia Toncar; Karthik Krishnamurthy (2024). National Library of Medicine. Miliaria

