Táo bón ở trẻ em: Nguyên nhân do đâu và khắc phục như thế nào?

Mục lục ẩn

2 Táo bón có phải là triệu chứng của bệnh lý khác?

4 Làm thế nào để cải thiện chứng táo bón ở trẻ?

Táo bón ở trẻ em là bệnh thường gặp và có thể ảnh hưởng đến khoảng 5-30% trẻ em [1]. Trong đó, chứng táo bón ở trẻ em có thể gây ra một số khó chịu, trong hầu hết các trường hợp, nó sẽ giải quyết một cách tự nhiên.

Dấu hiệu nhận biết trẻ bị táo bón

Nhu động ruột ở trẻ có thể khác nhau giữa các em bé giống như người lớn. Trong 3 tháng đầu đời, trẻ sơ sinh có thể đi ngoài từ 5 đến 40 lần mỗi tuần. Dấu hiệu táo bón ở trẻ sơ sinh có thể được phát hiện qua những thay đổi về kết cấu và độ đặc của phân, cũng như tần suất đi ngoài.

Phân khô, cứng, khó đi và đau.
Đại tiện ít hơn 2 lần/tuần.
Chướng bụng, đầy hơi và căng cứng.
Ăn mất ngon, biếng ăn. Bé sẽ thèm ăn trở lại sau khi đi ngoài nhiều.
Xuất hiện máu đỏ tươi khi đi ngoài. Tuy nhiên, ba mẹ đừng quá lo lắng vì máu đỏ tươi thường do vết rách ở vùng da xung quanh đáy do đi ngoài phân cứng.
Quấy khóc do cảm giác khó chịu và căng thẳng trong lúc cố gắng đi ngoài [2].

dấu hiệu táo bón ở trẻ em — *Trẻ bị táo bón thường có triệu chứng đau bụng và đi ngoài khó khăn*

Táo bón có phải là triệu chứng của bệnh lý khác?

Đôi khi, táo bón ở trẻ sơ sinh có thể do dị ứng, các vấn đề hấp thụ hoặc cấu trúc ruột. Hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ nếu bạn thấy những dấu hiệu dưới đây:

Đi ngoài có máu.
Tăng trưởng kém, giảm cân không rõ nguyên nhân.
Phát ban trên da, đỏ mắt, loét miệng.
Bé luôn trong trạng thái lờ đờ, mệt mỏi.
Đau bụng dữ dội và kéo dài.
Bị táo bón trước 1 tháng tuổi.

Nguyên nhân gây táo bón ở trẻ em

Thực tế, có rất nhiều nguyên nhân khiến trẻ bị táo bón, bao gồm:

Chế độ ăn ít chất xơ: Cho bé ăn thức ăn chế biến sẵn không đủ ngũ cốc, trái cây và rau quả có thể gây táo bón do thiếu chất xơ [3].
Sữa công thức dành cho trẻ: Thiếu chất xơ prebiotic như HMO, GOS trong một số loại sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh có thể gây táo bón. Prebiotic trong sữa công thức đã được chứng minh là có tác dụng làm mềm phân [4].
Cho trẻ ăn dặm: Khi mới bắt đầu ăn dặm, trẻ sơ sinh thường bị táo bón vì cơ thể trẻ đang học cách hấp thu dạng chất thức ăn mới, từ dạng lỏng sang đặc.
Mất nước: Vào những ngày nắng nóng hay trẻ bị sốt, có thể làm trẻ bị mất nước. Đây là nguyên nhân gây phân khô và cứng, dẫn đến táo bón.
Thuốc kháng sinh: Thuốc kháng sinh có thể hủy hoại hệ vi khuẩn tự nhiên cần thiết cho các chức năng hoạt động của ruột. Chứng táo bón ở trẻ có thể xảy ra sau khi dùng kháng sinh do thiếu vi khuẩn có lợi trong ruột [5].
Trẻ có thói quen nhịn đi tiêu: Trẻ thường nhịn đi ngoài vì không muốn gián đoạn các hoạt động vui chơi hoặc không muốn đi vệ sinh ở nơi công cộng. Điều này dẫn đến sự tích tụ phân trong đại tràng, làm phân trở nên khô cứng, gây khó khăn trong việc đào thải ra ngoài.

>> Xem thêm: Trẻ uống sữa công thức bị táo bón phải làm sao?

trẻ không bổ sung đủ chất xơ — *Trẻ không được bổ sung đủ lượng chất xơ cần thiết có thể dẫn đến tình trạng táo bón*

Làm thế nào để cải thiện chứng táo bón ở trẻ?

Để khắc phục tình trạng táo bón ở trẻ em và trẻ sơ sinh, bố mẹ có thể áp dụng một số phương pháp sau:

Xoa bóp và vận động: Khuyến khích trẻ vận động 30-60 phút mỗi ngày. Ngoài ra, mẹ cũng có thể nhẹ nhàng xoa bóp bụng cho trẻ để kích thích hệ tiêu hóa.
Thêm chất lỏng trong chế độ ăn: Hãy cho trẻ bú sữa mẹ nhiều lần hơn trong ngày. Đối với trẻ bú sữa công thức trên 6 tháng tuổi, cho trẻ uống một ít nước đun sôi để nguội giữa các cữ bú.
Thiết lập thói quen đi vệ sinh: Đối với trẻ nhỏ, mẹ nên tập cho bé thói quen đi vệ sinh đều đặn. Trong thời gian đầu, hãy khuyến khích trẻ ngồi trên bồn cầu hoặc bô ít nhất 10 phút mỗi lần.
Tăng cường bổ sung chất xơ: Cho bé bổ sung thêm các thực phẩm giàu chất xơ. Bao gồm các loại trái cây và rau củ còn nguyên vỏ và ngũ cốc nguyên hạt như gạo lứt.
Bổ sung lợi khuẩn Probiotics: Probiotics là một lợi khuẩn có thể hỗ trợ điều trị táo bón ở trẻ sơ sinh, đặc biệt với trẻ đã uống kháng sinh [6]. Một số thực phẩm giàu lợi khuẩn như sữa chua, men vi sinh,…
Nước ép mận: Trẻ trên 6 tháng tuổi có thể uống một ít nước ép mận pha loãng với nước (theo tỷ lệ nước ép mận: nước là 1:10).
Bổ sung Prebiotics: Nếu bạn nuôi con bằng sữa công thức, hãy sử dụng sữa có chứa chất xơ prebiotic như GOS (galacto-oligosaccharides) và HMO (Human Milk Oligosaccharide) [7].

xoa bóp cho trẻ giúp giảm táo bón — *Xoa bóp giúp giảm chứng táo bón ở trẻ em*

Kết luận

Táo bón ở trẻ em ở mức độ nhẹ có thể được cải thiện nếu chăm sóc đúng cách. Trong trường hợp trẻ có các dấu hiệu chuyển biến nặng, bố mẹ cần đưa trẻ đến bệnh viện để được chẩn đoán và điều trị kịp thời. Hãy trang bị các kiến thức bổ ích này từ Little Étoile để có cách điều trị táo bón hiệu quả cho bé nhé!

*** Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn chính xác, mẹ nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc các chuyên gia y tế.