Nguyên tắc xây dựng tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi

Đăng ngày: 29/06/2024
Chia sẻ:

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi giúp bố mẹ dễ dàng lựa chọn nhóm thực phẩm lành mạnh cũng như xây dựng thực đơn dinh dưỡng đầy đủ thành phần thiết yếu cho sự phát triển toàn diện của trẻ. Cùng tìm hiểu chi tiết về cách xây dựng thực đơn dinh dưỡng cho trẻ qua bài viết sau đây.

Đặc điểm dinh dưỡng của trẻ từ 1 đến 6 tuổi

Giai đoạn từ 1 đến 6 tuổi là thời điểm quan trọng của trẻ để con dần chuyển tiếp sang độ tuổi đến trường. Do đó, ở giai đoạn này, bố mẹ nên thường xuyên quan tâm đến chế độ dinh dưỡng hàng ngày để trẻ có thể phát triển toàn diện cả về thể chất lẫn tinh thần. 

Trong đó, chế độ dinh dưỡng cho trẻ từ 1-3 tuổi có vai trò quan trọng đến quá trình phát triển của trẻ. Ở giai đoạn này, trẻ có những phát triển mới về hệ thống tiêu hóa. Nhu cầu về dinh dưỡng của trẻ 1-3 tuổi là 1180 kcal/ngày [1], trong đó đảm bảo đầy đủ: tinh bột, protein, vitamin, khoáng chất và chất béo. Ngoài ra, ở giai đoạn này, mẹ cũng nên bổ sung thêm sắt cho trẻ khoảng 7,7mg/ngày.

Đối với trẻ em ở giai đoạn từ 3 đến 6 tuổi sẽ dần thể hiện rõ hành vi lựa chọn loại thực phẩm thích hoặc không thích. Đồng thời, các bé sẽ có xu hướng làm chủ bữa ăn, thích thú với những món ăn có tạo hình độc đáo và bắt mắt. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nhu cầu dinh dưỡng ở độ tuổi này là 1230 – 1320 kcal/ngày, đảm bảo đầy đủ bốn nhóm thực phẩm gồm tinh bột, chất béo, đạm, vitamin cùng khoáng chất [2].

trẻ từ 1 đến 6 tuổi

Trẻ từ 1 đến 6 tuổi cần được bổ sung đầy đủ các nhóm dinh dưỡng thiết yếu

Thành phần cần thiết trong thực đơn dinh dưỡng cho trẻ

Bố mẹ cần tham khảo tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi để đảm bảo đủ các thực phẩm cần thiết cho sự phát triển toàn diện của trẻ.

Tháp Dinh Dưỡng Cho Trẻ Từ 1 đến 6 Tuổi

Tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi

Tinh bột

Trong tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi, tinh bột là nhóm chất cần thiết trong mỗi bữa ăn hàng ngày, đặc biệt là các bữa chính. Tinh bột thường có nhiều trong ngũ cốc, gạo, các loại củ hoặc yến mạch,… Các mẹ có thể kết hợp linh hoạt giữa tinh bột với rau củ quả để tạo thêm sự đa dạng cũng như cung cấp thêm chất xơ cho trẻ trong mỗi bữa ăn. 

Trái cây và rau củ

Vitamin, khoáng chất, chất chống oxy hóa và chất xơ có trong các loại trái cây hoặc rau củ giúp bé ngăn ngừa táo bón cũng như tăng cường sức khỏe hiệu quả. Mẹ có thể cho bé ăn những loại trái cây mềm như chuối, bơ, dưa hấu,… có thể làm sinh tố hoặc nước ép cho bé uống với lượng vừa phải. 

Thông thường, trẻ em đều thích ăn trái cây hơn các loại rau xanh nên mẹ có thể kết hợp rau củ để nấu cháo hoặc súp dinh dưỡng cho bé. Điều này sẽ khuyến khích bé ăn ngon miệng hơn, đồng thời màu sắc trong các loại rau củ sẽ giúp tạo hình món ăn thêm phần bắt mắt và thu hút các bé hơn.

Thực phẩm từ sữa 

Các sản phẩm làm từ sữa như sữa chua, phô mai, sữa tươi,… cũng chất cần thiết bổ sung vào chế độ ăn hàng ngày của trẻ. Các mẹ có thể cho bé dùng các thực phẩm từ sữa ở món tráng miệng, ăn vặt hoặc ăn xế, giúp hỗ trợ phát triển xương và sự phát triển toàn diện ở trẻ.

Tuy nhiên, nên cho bé ăn với khẩu phần vừa phải để không dẫn đến tình trạng thừa cân hoặc béo phì, gây ảnh hưởng đến sức khỏe.

Bổ sung Protein

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, protein có vai trò vận chuyển chất dinh dưỡng và xây dựng các khối cơ, hình thành cơ bắp cho trẻ. Các loại thực phẩm như thịt, cá, đậu, trứng, tôm, cua,… là những thực phẩm giàu protein cần thiết cho sự phát triển của trẻ. 

Với thực đơn dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi thì mẹ có thể kết hợp thực phẩm protein với cháo hoặc súp trong khẩu phần ăn của bé. Với những bé còn nhỏ, khả năng nhai chưa tốt thì mẹ có thể xay nhuyễn thực phẩm sẽ giúp bé dễ ăn hơn.  

Chất béo lành mạnh

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, chất béo có công dụng thúc đẩy sự phát triển của não bộ, hỗ trợ hấp thu vitamin và cung cấp năng lượng cho trẻ. Do đó, các mẹ nên bổ sung 1-2 muỗng cà phê mỡ động vật với chất béo lành mạnh trong thực đơn dinh dưỡng của trẻ. Các chất béo có lợi cho sức khỏe có trong dầu thực vật, các loại hạt, quả bơ, hạnh nhân,… 

Nguyên tắc chọn thực đơn dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi

Để xây dựng thực đơn dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi cung cấp đầy đủ các dưỡng chất cần thiết [3], các mẹ cần hiểu rõ về một số nguyên tắc như sau:

  • Sử dụng thực phẩm mềm cho trẻ dưới 3 tuổi: Dưới 3 tuổi, khả năng nhai của trẻ còn yếu, do đó mẹ nên cho bé ăn những thức ăn dạng mềm và dễ tiêu hóa như cháo, súp dinh dưỡng, ngũ cốc xay nhuyễn, yến mạch,… Những thực phẩm này sẽ giúp bé dễ ăn cũng như đảm bảo bổ sung đầy đủ dinh dưỡng trong ngày.
  • Đa dạng nhóm thực phẩm: Đối với trẻ từ 1 đến 6 tuổi, mẹ nên tập trung vào các nhóm chất quan trọng như chất béo, omega 3, đạm, thực phẩm chứa lợi khuẩn, rau củ quả,… Xây dựng thực đơn đa dạng, không nên tập trung vào một loại nhất định. Đồng thời, chỉ nên sử dụng lượng dầu mỡ vừa đủ để các vitamin có thể hòa tan trong mỡ.  
  • Chia nhiều bữa ăn trong ngày: Mẹ nên cho chia nhỏ bữa ăn trong ngày và mỗi bữa nên đa dạng nhóm thực phẩm để bé cảm thấy thích thú cũng như không bị kén ăn. 
  • Trang trí món ăn bắt mắt: Mẹ có thể trang trí, tạo hình món ăn bằng các hình thù bé yêu thích để kích thích con ăn nhiều hơn. 
  • Đảm bảo an toàn thực phẩm: Lựa chọn thực phẩm an toàn, vệ sinh và luôn rửa tay sạch sẽ trước khi chế biến món ăn. 

Chế độ dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi theo từng giai đoạn

Để trẻ phát triển khỏe mạnh và toàn diện, ở mỗi độ tuổi đều cần bổ sung đầy đủ dưỡng chất, chế độ dinh dưỡng phù hợp. Ở độ tuổi từ 1 đến 6 tuổi, có thể chia thực đơn dinh dưỡng theo 2 giai đoạn chính là giai đoạn từ 1-3 tuổi và từ 3-6 tuổi.

Trong mỗi giai đoạn, trẻ có chế độ dinh dưỡng cũng như nhu cầu về món ăn khác nhau. Cùng tìm hiểu chi tiết về mỗi giai đoạn ngay sau đây nhé! 

Chế độ dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 3 tuổi

Cách xây dựng chế độ dinh dưỡng cho bé 1 tuổi đến 3 tuổi như sau:

  • Tinh bột: Theo các chuyên gia dinh dưỡng, trẻ sẽ cần nạp 85g đến 142g tinh bột mỗi ngày ở độ tuổi từ 1 đến 3 tuổi. Mẹ có thể nấu cháo, súp rau củ hoặc bột ăn dặm linh hoạt mỗi ngày trong bữa ăn cho bé.
  • Trái cây, rau củ: Mẹ hãy ưu tiên lựa chọn các loại trái cây mềm và dễ ăn cho bé như bơ, chuối, dưa hấu, dâu,… Với rau xanh, mẹ có thể lựa chọn những loại rau củ có màu sắc bắt mắt như cà rốt, bí đỏ, bắp cải,… Trẻ ở độ tuổi từ 1 đến 3 sẽ cần nạp tối thiểu 19g chất xơ mỗi ngày.
  • Protein: Khuyến khích chế độ ăn ưu tiên đạm động vật từ thịt, cá, tôm, trứng và đạm thực vật có trong các loại đậu. Nhu cầu protein ở giai đoạn này sẽ dao động từ 35 – 44g/ngày.
  • Chất béo: Mẹ có thể sử dụng thêm 1-2 muỗng cà phê dầu thực vật hoặc mỡ vào khẩu phần ăn của bé. 
  • Sữa hoặc các thực phẩm từ sữa: Theo chuyên gia dinh dưỡng, trẻ 2-3 tuổi nên được uống khoảng 600-800ml mỗi ngày. Do đó, mẹ có thể bổ sung thêm sữa hoặc các thực phẩm từ sữa như phô mai, sữa chua vào bữa ăn phụ của bé.
  • Muối: Mẹ có thể thêm đường hoặc muối vào bữa ăn hàng ngày, tuy nhiên cần chú ý đến liều lượng của gia vị để tránh gây ảnh hưởng đến sức khỏe của bé. Đối với trẻ nhỏ, nên sử dụng khoảng 2-3g muối mỗi ngày.
thức ăn cho trẻ từ 1 đến 3 tuổi

Nên bổ sung đa dạng các loại thực phẩm cho trẻ 1-3 tuổi

Thực đơn dinh dưỡng cho trẻ từ 3 đến 6 tuổi

Ở giai đoạn từ 3 đến 6 tuổi, con dần bắt đầu “trưởng thành” hơn và hình thành thói quen ăn uống nhất định. Ở độ tuổi này, nếu không được chăm sóc tốt về chế độ dinh dưỡng, con sẽ dễ gặp phải các vấn đề như biếng ăn, suy dinh dưỡng hoặc béo phì, thừa cân. 

Thực đơn dinh dưỡng cho bé 3-6 tuổi bao gồm các dưỡng chất sau:

  • Nước: Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến khích bé cần uống 1 – 1,3 lít nước mỗi ngày, có thể bao gồm nước lọc, sữa hoặc nước trái cây.
  • Tinh bột: Ở giai đoạn từ 3-6 tuổi, bé sẽ cần tiêu thụ khoảng 1/2 chén cơm (55g) hoặc bánh mì (27g) để đảm bảo đủ lượng tinh bột một ngày cho bé.
  • Chất xơ: Trẻ sẽ cần bổ sung 80g rau củ và trái cây mỗi ngày, từ các loại rau xanh (súp lơ, rau cải,…) đến các loại quả chứa vitamin C (cam, quýt, kiwi,…).
  • Sữa và sản phẩm từ sữa: Sữa cung cấp năng lượng cũng như tăng cường chiều cao cho trẻ. Trẻ cần được bổ sung 100ml sữa công thức hoặc sữa tươi, 100g sữa chua hoặc 15g phô mai.
  • Chất đạm: Mẹ nên kết hợp protein động vật và thực vật để bé có nguồn dinh dưỡng cân đối. Trẻ 3-6 tuổi sẽ cần bổ sung khoảng 31g thịt, 35g cá, 47g trứng và 42g thịt gà.
  • Chất béo: Trẻ ở độ tuổi mầm non sẽ cần khoảng 5g dầu ăn hoặc mỡ, 6g từ quả bơ.
  • Muối: Theo các chuyên gia dinh dưỡng, trẻ chỉ cần ít hơn 15g đường và 3g muối mỗi ngày.
chế độ dinh dưỡng cho bé 3-6 tuổi

Duy trì thói quen ăn uống lành mạnh và khoa học cho bé từ 3 đến 6 tuổi

>> Xem thêm: Chế độ dinh dưỡng cho trẻ mầm non thế nào là hợp lý?

Câu hỏi thường gặp về tháp dinh dưỡng cho trẻ

Về việc xây dựng thực đơn dinh dưỡng đầy đủ dưỡng chất cho trẻ, các mẹ vẫn còn một số băn khoăn cần được giải đáp như sau:

Trẻ không thích ăn rau xanh phải làm sao?

Rau củ cung cấp các dưỡng chất cần thiết cho trẻ như vitamin, khoáng chất cũng như chất xơ, giúp phát triển hệ miễn dịch và cải thiện táo bón hiệu quả. Tuy nhiên, nhiều trẻ thường không thích ăn rau xanh do mùi vị của chúng.

Để khắc phục tình trạng này, mẹ có thể chế biến rau thành nhiều món ăn hấp dẫn hơn, chẳng hạn như xay nhuyễn rau với cháo hoặc súp dinh dưỡng, làm bánh rau củ,… để kích thích sự tò mò của bé.

các món ăn từ rau xanh cho bé

Chế biến rau xanh thành nhiều món ăn hấp dẫn

>> Xem thêm: Trẻ ăn dặm bị táo bón và cách xử lý dễ dàng cho mẹ

Như vậy, bài viết trên đã chia sẻ thông tin về tháp dinh dưỡng cho trẻ từ 1 đến 6 tuổi cũng như những thành phần cần thiết trong chế độ ăn hàng ngày. Hy vọng qua những thông tin này, các mẹ hiểu rõ thêm về cách xây dựng thực đơn dinh dưỡng phù hợp và lựa chọn thực phẩm lành mạnh cho con. Theo dõi Little Étoile để đón đọc nhiều thông tin hữu ích về kiến thức nuôi dạy trẻ ba mẹ nhé!

Nguồn tham khảo:

[1] Nutritional Needs of Children 1-3 years old – Vinmec Hospital 

[2] Recognizing The Nutritional Needs of Preschool Children – Vinmec Hospital

[3] The Food Pyramid – A Guide to a Balance Diet, Centre for Health Protection

Đọc tiếp ...

Mách mẹ những kinh nghiệm đi khám dinh dưỡng cho trẻ

Khám dinh dưỡng định kỳ là yếu tố quan trọng giúp trẻ phát triển toàn diện về thể chất và tinh thần. Vì vậy, bố mẹ nên trang bị những kinh nghiệm đi khám dinh dưỡng cho trẻ qua những...

Chi tiết
Có nên trộn sữa mẹ với sữa công thức không?

Trộn sữa mẹ với sữa công thức có ảnh hưởng gì đến sức khỏe của trẻ sơ sinh hay không luôn là sự băn khoăn của nhiều mẹ bỉm. Sữa mẹ luôn là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho con...

Chi tiết

CÁC MẸ KHÁC ĐANG ĐỌC

Tham gia câu lạc bộ
Little Étoile

tham gia ngay
if ( ! function_exists( 'elementor_theme_do_location' ) || ! elementor_theme_do_location( 'single' ) ) { the_content(); }